K─░┼×─░SEL VER─░LER─░N KORUNMASI KANUNU ÔÇťKVKKÔÇŁ VE GET─░RD─░KLER─░
Av. Bilun ELMACIO─×LU

Farkl─▒ kanunlarda da koruma alt─▒na al─▒nan ki┼čili─čin korunmas─▒ ve ki┼čilik haklar─▒ konusu, günümüzde bilgi teknolojilerinin büyük bir h─▒zla geli┼čmesi, resmi i┼člemler de dahil olmak üzere bir çok i┼člemin ço─čunlukla elektronik ortamda yap─▒lmas─▒ ve dijital ortamlar─▒n daha çok kullan─▒lmas─▒ ile birlikte, dijital ortamlarda toplanan, depolanan ve transfer edilen ki┼čisel verilerin korunmas─▒ için önlemler al─▒nmas─▒, hukuki aç─▒dan korunmas─▒ ve koruman─▒n çerçevesinin kanun ve yönetmeliklerle belirlenmesi zorunlu hale gelmi┼čtir.

Ki┼čisel verilerin korunabilmesi, veri i┼čleme faaliyetlerinin önceden belirlenen kurallar ─▒┼č─▒─č─▒nda yap─▒lmas─▒ ve ki┼činin temel hak ve özgürlüklerinin zarar görmemesi için veri sorumlular─▒n─▒n (gerçek ve tüzel ki┼čiler), kanun taraf─▒ndan çerçevesi çizilen bir disiplin sa─člamas─▒ ile mümkün olacakt─▒r.

Bu sebeple 6698 say─▒l─▒ Ki┼čisel Verilerin Korunmas─▒ Kanunu’nun 07.04.2016 tarihinde yürürlü─če girmesi ile birlikte ki┼čisel veriler ve korunmas─▒ hem Türkiye’de hem de Avrupa Birli─či Ülkelerinde önemli bir konu haline gelmi┼čtir ve her geçen gün de yeni yönetmelik ve kurul kararlar─▒yla gündemdeki önemini korumaktad─▒r. Özellikle 2018 y─▒l─▒ Nisan ay─▒nda Türkiye’de ve AB Ülkelerinde yine 2018 y─▒l─▒ May─▒s ay─▒nda yürürlü─če giren yönetmelik ile de farkl─▒ bir boyut kazand─▒. Kanun ve Yönetmelik kapsam─▒nda ┼čunu belirtmek gerekir ki veriyi korumak, verinin i┼členmesini ve kullan─▒lmas─▒n─▒ yasaklamak anlam─▒na gelmemekte ancak ki┼čisel verinin i┼členmesi, saklanmas─▒, aktar─▒lmas─▒ ve imhas─▒na ili┼čkin hukuka uygunluk prensibi temelinde bir tak─▒m yükümlülükler ve kriterler getirilmektedir.

Veri sorumlusu olarak gerçek ve tüzel ki┼čilerin, özellikle i┼č sözle┼čmesinden do─čan yükümlülükleri kapsam─▒nda çal─▒┼čanlar─▒na yönelik sorumluluklar─▒ kapsam─▒nda ayn─▒ zamanda farkl─▒ kanunlardan do─čan yükümlülükler gere─či, ki┼čisel verilerin toplanmas─▒n─▒ da gerekli k─▒lmaktad─▒r. Bunun yan─▒nda, ki┼čisel veri sahibi yani çal─▒┼čan, verinin kim taraf─▒ndan, hangi amaca yönelik ve nas─▒l kullan─▒laca─č─▒n─▒n karar─▒n─▒ verme hakk─▒na sahiptir. Ayn─▒ zamanda bu konuda bilgi talep etme hakk─▒n─▒n da oldu─čunu bilmesini sa─člamak ve bunu sürekli hale getirmek gereklidir. Veri sahibinin KVKK kapsam─▒ndaki haklar─▒n─▒ aç─▒kça bilmesini ve ki┼čisel verilerin ne ┼čekilde korundu─ču hakk─▒nda bilgi vermenin i┼čveren taraf─▒ndan yap─▒lmas─▒ zorunlu hale getirilmi┼čtir. Veri sorumlusu, çal─▒┼čanlar─▒n─▒ ki┼čisel verilerin i┼členme, saklanma, aktar─▒lma ve imhas─▒yla ilgili ayd─▒nlatmakla ve aç─▒k r─▒zas─▒n─▒ almakla yükümlüdür.  KVKK 7 Nisan 2016 tarihinde Resmi Gazetede yay─▒nlanarak yürürlü─če girmi┼čtir. Kanunun yürürlü─če girdi─či tarihten bu yana birçok Yönetmelik ve Karar yay─▒nlanm─▒┼č ve birçok de─či┼čiklik ve ek yükümlülük getirilmi┼čtir. Bunlardan en önemlisi 19.07.2018 tarihinde Sicile Kay─▒t Yükümlülü─čünün ba┼člang─▒ç tarihinin belirlenmesi ve Ki┼čisel Verileri Koruma Kurulunun (“Kurul”) getirdi─či kay─▒t yükümlülü─čüne ili┼čkin kriterlerdir. Buna göre, çal─▒┼čan say─▒s─▒ 50’den fazla olan veya y─▒ll─▒k mali bilançosu 25 Milyon TL’den fazla olan gerçek veya tüzel ki┼čilerin Veri Sicil Bilgi Sistemine (VERB─░S) kay─▒t yapt─▒rmas─▒ zorunludur. VERB─░S, bahse konu kriterleri ta┼č─▒yan veri sorumlular─▒n─▒n kay─▒t olmak zorunda olduklar─▒ ve veri i┼čleme faaliyetleri ile ilgili bilgileri beyan ettikleri bir kay─▒t sistemidir. Bahse konu Kurul, 27.12.2019 tarihinde yay─▒nlad─▒─č─▒ son karar─▒yla, kay─▒t yapt─▒racak olan gerçek veya tüzel ki┼čilerin 30.06.2020 tarihine kadar VERB─░S kayd─▒n─▒ tamamlamalar─▒n─▒ zorunlu hale getirmi┼čtir.  Y─▒ll─▒k çal─▒┼čan say─▒s─▒ 50'den az ve y─▒ll─▒k mali bilanço toplam─▒ 25 milyon TL'den az olup ana faaliyet konusu özel nitelikli ki┼čisel veri i┼čleme olan gerçek ve tüzel ki┼či veri sorumlular─▒ için VERB─░S’e son kay─▒t 30.09.2020 tarihine, kamu kurum ve kurulu┼člar─▒ için son kay─▒t tarihi ise 31.12.2020 tarihine uzat─▒lm─▒┼čt─▒r.

Gerek VERB─░S kayd─▒na ili┼čkin süreler, gerek ise KVKK kapsam─▒ndaki yükümlülükler bak─▒m─▒ndan herhangi bir kanun, kurul karar─▒ ve veri ihlalinin tespit edilmesi durumunda,  Kurulun 25.000-1.000.000TL aras─▒nda para cezas─▒ kesme yetkisi bulunmaktad─▒r. Para cezalar─▒ d─▒┼č─▒nda Türk Ceza Kanunu ile birlikte di─čer mevzuatta da yer alan cezai yapt─▒r─▒mlar bak─▒m─▒ndan süresi 1-3 y─▒l aras─▒nda de─či┼čen hapis cezalar─▒ da Türk Ceza Kanunu ilgili maddelerince hüküm alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r.

Belirtti─čimiz gibi, veri sorumlular─▒n─▒n Kurulun getirdi─či yükümlülüklerin yan─▒nda kanundan do─čan yükümlülükleri de bulunmaktad─▒r. Özellikle belirtmek gerekir ki, ki┼čisel verilerin toplanmas─▒ ve i┼členmesi ancak hukuka uygunluk sebepleri dahilinde mümkündür.  Örne─čin, i┼čçinin özlük dosyalar─▒ kapsam─▒ndaki ki┼čisel verilerin korunmas─▒, saklanmas─▒ ve sadece hukuken gerekli hallerde ve ölçülülük ilkesi dikkate al─▒narak i┼členmesi ve aktar─▒lmas─▒ öncelikle “hukuka uygunluk” prensibi dikkate al─▒narak yap─▒lmal─▒d─▒r.

Bu bak─▒mdan, Kurulun belirledi─či kriterlere uyan ┼čirketler bak─▒m─▒ndan 30.06.2020 tarihi önem ta┼č─▒maktad─▒r. Kriterler bak─▒m─▒ndan VERB─░S kayd─▒n─▒n zorunlu olmad─▒─č─▒ ┼čirketler ise kanunun yürürlü─če girdi─či tarih itibariyle ki┼čisel verilerle ilgili ayd─▒nlatma yükümlülü─čü ve koruma yükümlülü─čünü yerine getirmelidir.

Veri sorumlusu ┼čirketlerle ilgili getirilen yükümlülükler ┼čimdiye kadar kar┼č─▒la┼č─▒lan yükümlülük kavram─▒ndan farkl─▒l─▒k göstermekte, getirilen hukuki, cezai ve idari yapt─▒r─▒mlar bak─▒m─▒ndan önem arz etmekte ve konunun detayl─▒ bir ┼čekilde incelenerek öncelikle kriterlere uyan ┼čirketlerin uyum sürecini tamamlayarak VERB─░S kayd─▒n─▒ süresi içinde yapmalar─▒ gerekmektedir. Ancak bunun yan─▒nda Kurul taraf─▒ndan belirlenen kriterlerin d─▒┼č─▒nda olsa da tüm veri sorumlular─▒n─▒n i┼čledikleri veriler bak─▒m─▒ndan kanun kapsam─▒ndaki yükümlülüklerini yerine getirmeleri gereklidir.

Yine özellikle vurgulamak gerekir ki, “veri sorumlusu” kavram─▒ geni┼č bir yorumla de─čerlendirilmeli ve çal─▒┼čan aday─▒, ta┼čeron çal─▒┼čan─▒, tedarikçi ve i┼č orta─č─▒ çal─▒┼čanlar─▒ hatta i┼čtirakler, yurtd─▒┼č─▒ ┼čirketler, yurtd─▒┼č─▒ ┼čirketlerin Türkiye’de bulunan ┼čubeleri ve holding yap─▒s─▒na sahip ┼čirketlerin de Kurulun getirdi─či kriterler bak─▒m─▒ndan yükümlülüklerini belirlemeleri gerekmektedir. Belirtilen kapsamdaki tüm çal─▒┼čanlar─▒n veri kategorileri titizlikle incelenerek ki┼čisel veri envanteri ve veri kategorileri bak─▒m─▒ndan dikkate al─▒nmas─▒, özellikle KVKK da özel olarak tan─▒mlanan “özel nitelikli hassas veri” kategorisinin hem veri sorumlusu hem de çal─▒┼čan taraf─▒ndan aç─▒kça anla┼č─▒lmas─▒ ve getirdi─či yükümlülüklerin de anla┼č─▒larak önlemlerin al─▒nmas─▒ veri sorumlusu gerçek ve tüzel ki┼čiler bak─▒m─▒ndan azami önem ta┼č─▒maktad─▒r.

Ki┼čisel Verileri Koruma Kurulunun 2019 y─▒l─▒nda alm─▒┼č oldu─ču kararlardan örnek vermek gerekirse, günümüzde birçok i┼čin cep telefonlar─▒ arac─▒l─▒─č─▒yla whatsupp ve benzeri uygulamalarla yap─▒ld─▒─č─▒ ve birçok ki┼čisel veri de içeren bilgi ve belgenin payla┼č─▒ld─▒─č─▒ bilinmektedir. Yine kurumsal ┼čirketler taraf─▒ndan zaman zaman hotmail, gmail, yandex ve benzeri serverlar─▒ yurtd─▒┼č─▒nda bulunan altyap─▒lara sahip benzer e-posta adresleri kullan─▒lmaktad─▒r. Bu kapsamdaki kullan─▒mlar─▒n KVKK 9.madde kapsam─▒nda yurtd─▒┼č─▒na aktar─▒lan veriler kategorisinde de─čerlendirilmesi gerekmektedir.  

 



Sayfa Adresi: http://kamyonum.com.tr/yazar/KISISEL-VERILERIN-KORUNMASI-KANUNU-KVKK-VE-GETIRDIKLERI/203